Türkiye genelinde çalışma hayatında aktif olarak yer alamayan milyonlarca kadının en büyük beklentisi olan emeklilik hakkı için yepyeni bir dönemin kapıları aralanıyor. Uzun yıllar boyunca ailesine emek vermiş ancak sosyal güvenlik sistemine dahil olamamış ev hanımlarını yakından ilgilendiren bu yeni model, sosyal devlet anlayışının en önemli adımlarından biri olarak görülüyor. Kamuoyunda büyük heyecan yaratan bu düzenleme henüz tasarı aşamasında olsa da, hayata geçmesi durumunda kadınların ekonomik bağımsızlıklarına kavuşmaları adına tarihi bir fırsat sunacak. Mevcut yasalara göre sadece evli kalmak maaş bağlanması için yeterli olmasa da, üzerinde çalışılan yeni formüller süreci büyük ölçüde kolaylaştırarak umutları artırıyor.
25 Yıllık Evlilik ve Yüzde 33 Oranında Devlet Prim Desteği
Gündemdeki yeni modelin en çarpıcı detayı, ev hanımlarının ödemesi gereken sigorta primlerine devletin doğrudan ortak olmasıdır. Hazırlanan taslağa göre, isteğe bağlı sigorta yaptıran kadınların aylık prim ödemelerinin yüzde 33lük kısmı yani üçte biri doğrudan Hazine tarafından karşılanacak. Bu büyük mali destek sayesinde aile bütçeleri sarsılmadan kadınların sisteme entegre olması hedefleniyor. Düzenlemede öne çıkan 25 yıllık evlilik süresi kriterinin ise yaş şartının esnetilmesi veya prim ödeme süresinin kısaltılması gibi konularda kadınlara ekstra bir avantaj sağlaması bekleniyor.
5400 Prim Günü ile İsteğe Bağlı Sigorta Sistemi
Mevcut sosyal güvenlik mevzuatında kadınların sadece evlilik cüzdanına sahip olarak emekli olmasını sağlayan doğrudan bir yasa bulunmuyor. Bu nedenle ev hanımlarının emeklilik hakkı elde edebilmesi için isteğe bağlı sigorta sistemine kayıt olmaları ve belirli bir prim gün sayısını doldurmaları gerekiyor.
Bağ-Kur statüsünde değerlendirilen isteğe bağlı sigorta kapsamında aranan temel şartlar şunlardır:
Kısmi emeklilik hakkı kazanabilmek için toplamda 5400 günlük prim ödemesinin tamamlanması.
Normal emeklilik planlamasında ise 9000 prim gününün doldurulması.
Belirlenen yasal yaş sınırlarına ulaşılmış olması.
Devletin getireceği yeni destek paketiyle birlikte 5400 günlük sürenin maliyeti ciddi oranda düşerek ev hanımları için çok daha erişilebilir bir hale gelecek.
3 Çocuk İçin Toplam 2160 Gün Doğum Borçlanması Avantajı
Ev hanımlarının emeklilik sürecini hızlandıran en önemli yasal haklardan biri de doğum borçlanmasıdır. Geçmişte kısa süreli de olsa bir sigorta girişi bulunan kadınlar, çalışmadıkları dönemlerde dünyaya getirdikleri çocukları için borçlanma yaparak eksik günlerini tamamlayabiliyor. Yasa kapsamında en fazla 3 çocuk için borçlanma hakkı tanınıyor ve her bir çocuk için 720 günlük süre sisteme eklenebiliyor. Toplamda 2160 güne yani tam 6 yıla denk gelen bu avantaj sayesinde kadınlar emeklilik hayallerine yıllar öncesinden kavuşabiliyor. Yeni torba yasa çalışmaları kapsamında anne olan kadınlara çocuk sayısına göre ekstra prim günleri eklenmesi veya yaş şartının geriye çekilmesi gibi yeni formüller de masada yer alıyor.
